30 Ocak 2017 Pazartesi

Hammurabi Kanunları Neden Önemlidir?

Hammurabi kanunları,M.Ö.1760 yılı civarında Mezopotamyada ortaya çıkan tarihin en eski yazılı kanunlarından biridir.

Bu dönemde şöyle bir şey var;Hükümdarların emir ve hükümleri ''Tanrı'' buyrukları olarak sayılıyor.Dolayısıyla bu emirlere kaşı çıkmak ''Tanrı'' karşıtı bir tutum sergilemek demek oluyor ve buna göre ceza alınıyor.

1901 yılında bir arkeolog tarafından bugünkü İran sınırları içerisinde iki metrelik silindirik bir taş şeklinde bulunmuştur.Üzerindeki yazılar da tahmin edebileceğiniz gibi çivi yazısıyla yazılmıştır..Toplam 282 maddesi vardır.Fakat 13.madde ''13'' sayısının uğursuzluğu nedeniyle yazılmamıştır.Maddelerin bazılarına şuradan bakabilirsiniz.

Kanun maddelerine şöyle bir göz attığınızda genellikle ''kısas'' usulünün uygulandığını ve yapılan eylemlere karşı ''ödetme'' uygulamasına gidilmiş.Düz mantık baktığımızda her ne kadar maddeler çağ dışı gelse de adamlar M.Ö. toplumsal düzeni sağlamak ve sanırım biraz da kendi varlıklarını gerçekleştirmek için Tanrı'yı da işin içine sokup yetkilerini onamaktadırlar.

Zamanı açısından düşününce gerçekten modern gelecek bu yasalar,günümüzde pek çok hukuk kuralının temeli oluşturulacak niteliktedir.Gerçekten de bir şeyi ilk yapmak her zaman en zoru ve en meşakkatlisidir.

Benim en dikkatimi çeken maddelerden birisi şuydu: ''Birisini suçlayan ispata mecburdur.İspat edemezse ölüm cezasına çarptırılır.'' Günümüzde birçok hukuk sisteminin de kabul ettiği kural olan ''müddei iddiasını ispatla yükümlüdür.'' ilkesinin sert biçimde uygulanışı olarak karşımıza çıkar.Bu da, günümüzdeki masumiyet karinesinin en önemli temelini oluşturur.Cezası ağır olsa da Hammurabi'ye sarılasım geliyor bu maddeyi okurken.

Maddeler arasında sınıfçı ya da cinsiyetçi maddeler yok mu? Tabi ki de var.Fakat ben bu durumun o kanunlar yazılırken holosen çağın orta tunç devrinde yaşayan toplumlar nezdinde bakıldığında diğer toplumlara göre fazlasıyla medeni olduğunu düşünüyorum.Olumsuz yönü olan fazla totaliter bu maddeler,toplumda düzgün uygulandığında günümüze kadar uzanan hukukun macerasının rayına hala oturmamasına rağmen hukukun evrensel gelişimine inanılmaz katkıları olduğu aşikardır.

Bu kanunlarla alakalı kısa ve öz bir şeyler paylaşmak istedim.İçeriği ile alakalı daha ayrıntılı bilgiyi vereceğim sitelerden edinebilirsiniz.Copy-paste yapmanın kimseye faydası yok sonuçta.Bu yazıyı okuduğunuzda kafanızda bu kanun ile alakalı bir şeylerin belirmesi kendi haddime yeterlidir.İyidir,kötüdür,despottur..bu sizin kararınız.Saygılar.

2 yorum:

  1. Bildiğim kadarıyla bundan önce de yanılmıyorsam Sümerler'de kanun yazımları var fakat baktığımızda daha yumuşak cezalar var..Faydalı bir yazı olmuş

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Teşekkür ederim.Evet Sümerlerin de kendilerine ait kanunları vardı.Fakat genellikle cezalar fidye ödenmesine yönelik olduğundan dolayı sizin de belirttiğiniz gibi yumuşak kalmış.Fakat Hammurabi Kanunları daha sert olmasına rağmen hukukun birçok alanıyla ilgili haklar teminat altına alındığı için hem topluma hem de hukuka daha faydalı olmuştur diye düşünüyorum.

      Sil